Donostia

Diru-sarrera gehiago izan arren, Eneko Goiak oraindik ere ez dio aurre egin nahi Donostiak duen etxebizitza-larrialdi egoerari

Ricardo Burutaran: “Prezioak igotzen jarraitzen duen arren, 2021eko aurrekontuetan Udal Gobernuak 0 euro aurreikusten du babes publikoko etxebizitzak eraikitzeko”

| 2021-02-17 12:47:00

Donostia da Estatuko hiririk garestiena, bai etxebizitzaren erosketa-prezioari dagokionez, bai alokairuari dagokionez. Izan ere, etxebizitza ez da inoiz hain garestia izan gure hirian. Eta pandemiak ez du azken urteotako joera moteldu, areagotu baizik. Pandemiaren ondorio ekonomiko eta sanitarioez gain, etxebizitza da Donostiako herritarren arazo nagusia, 20.000 etxebizitza eskaera baino gehiago baitaude erantzuteko zain Etxegintzako bulegoetan. Biztanleak, batez ere gazteak, auzoetatik auzoetarantz jaurtitzeko prozesua horren guztiaren ondorio zuzena da. Donostia etxebizitza larrialdi egoeran dago.

Eta zer egiten du Eneko Goiak etxebizitza-larrialdiari aurre egiteko? Ikus dezagun 2021erako aurrekontu-proiektua: Eneko Goiaren Gobernuak publikoki onartu du Donostiako Etxegintzaren aurrekontua gutxienez 7 milioi euro murriztu dela. Eta, nahiz eta etxebizitzaren prezioa igotzen jarraitzen duen, 2021eko aurrekontuetan Udal Gobernuak zero euro erabiliko ditu babes publikoko etxebizitzetarako. Baliabide gehiago behar direnean, Eneko Goiak gutxiago erabiltzen du. Etxebizitza-politika hau, konponbideak ematera bideratuta egon ordez, arazoa larriagotzen ari da.

Horri buruzko datu batzuk emango ditugu:

Diru-sarreren igoera:

1) Etxebizitza hutsen OHZren errekargua (gogoratu behar da 2020ko %50eko igoera eta 2021erako aurreikusitako %100ekoa EH Bilduk egindako zuzenketen ondorio direla).

  • Ekitaldia  % Errekargua   Diru-sarrerak
    2019 (erreala) 25 %   160.876 €
    2020 (erreala)  50%  264.392 €
    2021 (aurreikuspena)  100%  543.218 € 

 

2) San Bartolomeko operazioa: Udalak 16 milioi euro jasoko ditu aurten itzulpenengatik.

 

Indarrean dagoen etxebizitza-politika:

1) Etxebizitza hutsak

2019ko apirileko Etxebizitza Planaren arabera, 3.885 etxebizitza huts daude Donostian. Presio fiskalaren igoera, EH Bildurekin adostutakoa, egokia da etxebizitza hutsak alokairutik ateratzeko, baina emaitzak are handiagoak izango lirateke baldin eta, azkenean, Eusko Jaurlaritzak 2016ko Euskal Etxebizitza Legean aurreikusitako kanona ezarriko balu, oraindik ezarri gabe dagoena. Ogasun Batzordean, EH Bilduren galderei erantzunez, Donostiaren kasuan, kanon horrek 3 milioi euroko diru sarrera berria ekarriko lukeela adierazi zuen Udal Gobernuak. Diru-sarrera berri horiek herritar guztien etxebizitza-eskubidea bermatzeko politika ausart eta eraginkorrak aurrera eramateko erabil litezke. Baina horretarako borondate politikoa beharko litzateke, noski.

2) Etxebizitza berrien eraikuntza

  • Aldakoenea: Ogasun Batzordeetan, Udal Gobernuak baieztatu zuen ez dagoela aurreikusita bertan eskaintzea Grosen eta Egian etxebizitza bat eskatzen ari diren ehunka pertsonei zuzendutako babestutako etxebizitzarik, asko jota, etxebizitza tasatu batzuk baino ez.

  • Gros: Grosen kasua bereziki dramatikoa da, azken hamarkadan 1.000 biztanle galdu dituelako (%7) eta babes ofizialeko etxebizitza bat ere ez duen auzoa delako. Hala ere, etxebizitza publikoak eraikitzeko aukera zegoen bi esparruetan, Mariaren Bihotza eta Pio X (ondoan dagoen Aldakoeneaz gain), Eneko Goiak erabaki du ez duela babestutako etxebizitzarik egingo, interes pribatuak lehenetsiz publikoen gainetik (badirudi Mariaren Bihotza eremuan hotelean eta Pio X-en hotel bat eta zentro komertzial bat baimenduko dituztela).

  • Hiri Lorategia: Proiektu hau oso aurreratua dago, baina, gure harridurarako, Donostiako Udalak erabaki du hemen babestutako etxebizitzarik ez eraikitzea. Horretarako erreserbatutako espazioak Eusko Jaurlaritzari lagatzen dizkio. Baina Etxebizitza Sailaren ezaugarria ez da azkartasuna, Txomin Enean ikusten ari garen bezala, non Eusko Jaurlaritzako bi partzelak 3-4 urteko atzerapena metatzen ari baitira.

  • Añorga: Ez zegoen babes ofizialeko etxebizitzarik, eta orain 92 etxebizitza iragarri dituzte (egitasmo osoaren %37 baino ez).

3) Alokairua

  • Eusko Jaurlaritzaren Gaztelagun programak 18 eta 35 urte bitarteko gazteen emantzipazioa bultzatu nahi du, alokairuaren errentaren zati bat ordaintzeko zuzeneko laguntzak emanez. Halere, “etxebizitzaren hileko errenta ezin da 750 eurotik gorakoa izan Bilbon, Donostian eta Gasteizen”, eta horrek diru laguntza honetatik kanpo uzten ditu donostiar gazte gehienak (Eusko Jaurlaritzaren arabera, 2019an hileko alokairuaren prezioa, batez beste, 880 € zen Donostian; gaur egun garestiagoa da).
  • Parke publikoa. EH Bilduk uste du etxebizitzaren prezioan eragiteko modurik onena alokairuko etxebizitzen parke publiko handi bat osatzea dela. Horretarako, Udalak ahalegin ekonomiko handia egin behar du lurzoruak erosteko, etxebizitzak zaharberritzeko eta abarrerako. Hala ere, tamalez, Aldakoenean, Mariaren Bihotzean, Ciudad Jardin eta abarretan ikusi dugun bezala, Gobernu honek ez du bide hori hartu nahi.
  • Alokairuaren prezioei muga ezartzea: EAJk eta PSEk duela gutxi Eusko Legebiltzarrean alokairuaren prezioa mugatzeko lege baten tramitazioa eragotzi dute.
  • Funts-putreak: Donostiako 800 familia baino gehiago bizi dira Azora, Blackstone eta abarren espekulazio gosearen mende. Ez dago politika aktiborik arlo honetan udalaren aldetik eta bizilagunak oso kezkatuta daude.

Aparkalekuek eskatu duten “erreskatea” onartzea kaltetuagoak izan diren beste sektore batzuekiko bidegabekeria litzateke

Berriz ere, baieztatzen dugu kudeaketa formula hau oso kaltegarria dela interes publikoentzat eta oso onuragarria pribatuentzat. Ezin da, irabaziak daudenean, enpresa pribatuen eskuetara zuzenean joatea eta, fakturazioa jaisten denean, Udalak ordaindu behar izatea, herritar guztion diruaren kontura. Hau da, kudeaketa eredu honetan, alde publikoak arrisku gehienak bere gain hartzen ditu.

| 2021-02-11 12:16:00

Duela gutxi jakin dugunez, gure udal taldeak eskatutako informazio gehigarriaren erantzunaren ondorioz, administrazio emakiden titular batzuek “emakidaren berrorekatzeko” eskatu dute.

Horrela, Atotxa, Alderdieder, Cervantes, Okendo, Katalunia plaza eta Pio XII.eko aparkalekuetakoek eskatu dute.

Hain zuzen, martxoaren 17ko 8/2020 Errege Lege Dekretuaren 34.4 artikulua neurri hori eskatzeko aukera du, aldez aurretik eskatuta eta gastu horien errealitatea, eraginkortasuna eta zenbatekoa egiaztatuta. Ondoren, aipatu legezko manuak ondokoa gehitzen du: Atal honetan xedatutakoa aplikatuko da baldin eta kontratazio organoak, kontratistaren eskariz, lehenengo paragrafoan azaldutako egoeraren ondorioz kontratua egiterik ez duela ikusi badu.

Era berean, neurri bera eskatu dute TAO zerbitzuaren, FCC edo Arcco Amara emakiden titularrek, besteak beste.

Hau da, kontratazio organoari dagokio kontratua egiterik izan den ala ez erabakitzea, eta, hala badagokio, erreklamatutako gastuen errealitatea, eraginkortasuna eta zenbatekoa egiaztatu dituzten aztertzea.

COVID-19ren pandemiaren eraginei dagokienez, kaltetuta dauden sektoreei eskaintzen dizkieten lege aukerei buruz dugun iritzia alde batera utzita, egia esan, eskatutakoen moduko neurriak hartzeak kontratazio organoak jarrera adierazteko eskatzen du —neurri horiek, bestalde, administrazio emakiden titularrei lehentasuna ematen diete COVID-19ak eragindako murrizketetatik eratorritako ondorioak (beharbada, larriago edo sakonago), zalantzarik gabe, jasan dituzten negozio titularren egoeraren aurrean—.

Berriz ere, baieztatzen dugu kudeaketa formula hau oso kaltegarria dela interes publikoentzat eta oso onuragarria pribatuentzat. Ezin da, irabaziak daudenean, enpresa pribatuen eskuetara zuzenean joatea eta, fakturazioa jaisten denean, Udalak ordaindu behar izatea, herritar guztion diruaren kontura. Hau da, kudeaketa eredu honetan, alde publikoak arrisku gehienak bere gain hartzen ditu.

Horregatik guztiagatik, datorren asteleheneko Udal batzordeei begira, EH Bilduk Udal Gobernuari galdetuko dio ea zer egin behar duen enpresa emakidadun horien eskaeren aurrean. Hona hemen Gobernuak erantzun beharko dituen galdera zehatzak:

  • Denbora igaro arren, zer dela eta ez du kontratazio organoak eskaera horiei buruzko iritzirik eman? Haien ustez, egiaztatu al dira Lege Dekretuan horretarako ezarritako irizpideak, hau da, ikusi al dute ezinezkoa izan dela kontratua gauzatzea? Erantzuna baiezkoa bada, egindako erreklamazioek kalteak benetakoak direla, egin izana eta zenbatekoa sinesgarriro frogatu dituztela uste du?

  • Aipatu emakiden titularrek, horien artean aparkaleku misto ia guztietakoek, egindako eskaerak ikusita, udal Gobernuak erabaki al du Udalak zerbitzu hori zuzenean emateko aukera aztertzea?

  • Udal Gobernuak uste al du administrazio emakidaren mendean ez diren negozio txikien titularrek ere jasan dituztela beren negozio txikien bideragarritasuna oztopatzen duten kalteak? Baiezkoan, zer neurri hartu behar ditu horri buruz?

Pisu turistikoen segurtasun juridikorik eza nabarmena da

Eneko Goiak Auzitegi Gorenaren probidentziari buruz gaur egindako adierazpenen aurrean, EH Bilduk zera adierazi nahi du:

| 2021-02-09 16:11:00
  1. Lehenik eta behin, segurtasun juridikorik eza nabaria da. Euskal Autonomia Erkidegoko Justizia Auzitegi Nagusiak “erabat baliogabe” deklaratu du ordenantza, eta horren aurrean udal gobernua malabarismo legalak egiten ari da, ordenantza onartu ondoren legeztatu ziren ehunka etxebizitza itxi beharrik izan ez dezaten. Gogoratu behar da oraindik indarrean dagoen Plan Orokorrak erabilera horiek lehen solairuetarako mugatzen duela, eta ordenantza honen bidez, Udal Gobernuak eraikinetako beste solairu batzuetan kokatutako ehunka etxebizitza legeztatu nahi izan zituela, HAPOn xedatutakoaren aurka.

  2. Gainera, gaur jakin dugu Eneko Goiak aurreikusten zuela Auzitegi Gorenaren erabakia ez zela haren interesen aldekoa izango. Ez dugu ulertzen, beraz, irabazteko aukerarik ez zegoela uste bazuen, zergatik martxan jarri zuen Udalari 2.000 euro + BEZa (2.420 euro publiko) kostatu zaion bide juridiko hau.

  3. Pisu turistikoen lizentzia berriei dagokienez, dirudienez, Eneko Goiak prentsaren aurrean esan du azken 10 hilabeteetan ez direla lizentzia-eskaera berririk jaso. Hala ere, etxebizitza turistikoen erroldaren berri ematen duen udalaren webgunean, gutxienez, “tramitatzen” ari diren 16 eskaera agertzen dira.

  4. Donostiako etxebizitzaren arazoari dagokionez (honek kezkatzen du EH Bildu),esan behar da Goiaren agintaldian egon den pisu turistikoen hazkundeak zuzeneko lotura duela prezioek epe berean izan duten garestitze prozesuarekin. Ordenantzak, arazoa konpontzeko erabili beharrean, areagotu egin du. Azken urteotan, adibidez, Groseko populazioaren %7 galdu da, etxebizitzen prezioen gorakadaren eraginez.

     

Auzitegi Gorenak pisu turistikoen ordenantza bertan behera utzi du behin betiko

| 2021-02-08 15:58:00

Donostiako EH Bilduko udal taldeak gaur jakin ahal izan du Auzitegi Gorenak 2250/20 kasazio-errekurtsoaren aurkako probidentzia eman duela, urtarrilaren 21eko datarekin. Errekurtso hori pisu turistikoen ordenantza delakoari dagokio. Probidentzia horretan, Auzitegi Gorenak “errekurtsoa ez dela tramitera onartzen” adierazten du. Ez onartzea irmoa denez, ezin da haren aurkako errekurtsorik aurkeztu. Halaber, kostuak Udalari ezartzea ebatzi du.

EH Bildu berehala jarri da Udalarekin harremanetan Auzitegi Gorenaren probidentziaren xehetasunak ezagutzeko, eta nahiz eta udal talde honek probidentzia horren eduki osoa eskuratzeko ahaleginak egin, oraindik ez digute eman. Era berean, honek udal gobernu honen gardentasun maila erakusten du. Izan ere, nabarmendu behar da probidentziaren data urtarrilaren 21ekoa dela, eta Goia alkateak ez diela azalpenik eman nahi izan orain arte udal taldeei, ezta herritarrei ere, nahiz eta gai oso garrantzitsua izan.

Hala ere, ondoriozta dezakegu 2020ko urtarrilean Euskal Autonomia Erkidegoko Justizia Auzitegi Nagusiaren epaia irmoa dela, eta, beraz, pisu turistikoen Ordenantza jada “erabat baliogabea” dela. Oraingoan, erabaki judizial honek ondorio praktikoak bai izango ditu epe laburrean. Izan ere, oraindik ez da amaitu Eneko Goiaren Gobernuak “lehen solairuko araua” betetzen ez zuten ehunka pisu turistiko legeztatzeko abian jarritako HAPOren ad hoc aldaketarako tramitazioa. Bestela esanda, Donostian, orain, “lehen solairuko araua” dago indarrean.

“Lehen solairuko araua” betetzen ez zuten eta EAJ-PSEren ordenantza berriak legeztatu zituen ehunka pisu turistikoen egoera legala oso konplikatua da orain. Hurrengo egunetan zehatzago aztertuko dugu eta ondorioak donostiarrei jakinaraziko dizkegu.

Izan ere, iragarritako txapuza juridiko baten kronikaren aurrean gaude. EH Bilduk behin eta berriz adierazi izan du hau gerta zitekeela, ordenantza batek ezin duelako hirigintzako erabilerak arautu, hori HAPOren eskumen esklusiboa baita. Ez da aitzakia gehiago emateko garaiak: EAJk eta PSEk beren erantzukizun politikoa onartu behar dute zentzugabekeria juridiko eta politiko honengatik eta herritarrek etxebizitza duina izateko eta euren auzoetatik kaleratuak ez izateko duten eskubideari egindako kalteagatik.

PNV-PSEk "Sorleku" proiektua geldiarazi dute, parte-hartze prozesu eredugarri eta hauteskunde-promesa gisa erabili ondoren

Markel Ormazabal eta Garbiñe Alkiza zinegotziek Idoia Moreno eta Larraitz Esnaolarekin batera agerraldia egin dute gaur “Sorleku” proiektua bertan behera geratu izana salatzeko. Gogoratu behar da proiektu hau EAJren eta PSEren partaidetza politikaren eredu gisa saldu zela, eta Eneko Goiaren hauteskunde kanpainaren konpromiso gisa ere saldu zela 2019ko udal hauteskundeetan. Hala ere, haur-parke berritzaile honen proiektua gauzatu gabe jarraitzen dute. Lehiaketaren irabazleen hitzartzea uzten dizuegu. hemen.

| 2021-02-08 12:15:00

Kaixo, egun on.
Gu, Idoia Moreno eta Larraitz Esnaola gara, Alubi elkarteko kideak. 2017.urtean MartxUp! programa irabazi genuen eta parte hartzean oinarritutako Bizi bizia berhezi proiektuari esker, kotxeras azpiko lursailean kokatuko zen eta "Sorleku" izena hartuko zuen, jolas eremu zabal bat diseinatu genuen. Besteak beste, Zurriola Ikastolako 300 haur inguruk eta intxaurrondo auzoko hainbat haurrek hartu zuten parte diseinu horretan. Haien beharrak identifikatzeaz gain, saio desberdinen bitartez, haien nahiak bildu genituen beraien ametsetako jolas eremuaren ingurukoen berri ematen ziguten bitartean.

Jolas eremu hori egitearen proiektua Donostiako udaletxean aurkeztu genuen 2019.urte hasieran eta udaletxeak hitza eman zuen proiektua bera aurrera
ateratzeko konpromisoa hartzen zuela, hau da, Sorleku jolas eremua egingo zela.

3 urte hauetan baina, lur eremu horretan ez da esandako ezer egin. Ez dugu jakin ze jarraipen egin zaion proiektuari. Itxaropena genuen, kotxeraseko obra bukatzerakoan Sorleku jolas eremua eraikitzeari helduko zitzaiola, izan ere, hori esan baitziguten Udaletxetik. Gainera, Donostiako alkateak, Eneko Goiak, 2019ko hauteskunde-kanpainan Sorleku jolas eremua eraikitzeko konpromisoa hartzen zuela jakiteak, gure itxaropenak indartu zituen.

Kotxeraseko obra bukaturik dagoen honetan, prentsa bidez jakin dugu jolas eremuaren eraikuntza alboratu egin dela ez dutelako partida ekonomikorik gorde 2021. urtean proiektua aurrera ateratzeko. Dirua al da arrazoia? Ez dugu ezer ulertzen.

Egia esan, ez zaigu iruditzen jolas eremu honek diru kopuru handirik eskatzen dionik udalari, ez dugu uste proiektua aurrera ateratzeko dirurik ez dagoela esatea onargarria denik.

Sorleku, pausuz pausu, hau da, fase desberdinetan sor daitekeen espazio bat dela uste dugu. Bertan dagoen lurra egokitzea da dagoen behar nagusiena. Zergatik ez eskuragarri jarri eta pixkanaka eraikitzen joan? Zergatik ez diguzue galdetzen zer egin dezakegun proiektua bera aurrera ateratzeko?

Azalpen bat merezi dugula uste dugu, bai guk, bai parte hartze prozesuan parte hartutako kide guztiek ere, hala nola, ume, guraso, hezitzaile, ikastola, auzokide, familia, edota herritar orok. Gainera, informazio guztia zeharka jaso dugu, eremuaren inguruko zuzeneko adierazpen ofizialik gabe, alegia. Zer dela eta?
Guk konfiantza dugu jolas eremua aurrera aterako dela eta horretarako lanean jarraitzeko prest gaude. Nekatu gara itxaroteaz egia esan. Ez dugu ulertzen zergatik ari den atzeratzen hainbeste proiektua. Erantzun errealak nahi ditugu, eta ez nahi bakarrik, erantzun errealak behar ditugu. Herritarrak zain daude. Behin eta berriz galdetzen digute ea nola doan Sorlekuren kontua.

Aurten, 2021.urtea, aipaturiko proiektua egikaritzeko eta jolaserako espazio publiko bizi hori inaguratzeko urte ederra dela sinesten dugu.
Gure proposamena beraz, proiektuari heltzea da, hitz egin eta adostasunak topatzeaz gain, Sorleku jolas eremua eraiki eta espazioa herritarroi zabaltzea.
Azpimarratu nahiko genuke, gu prest gaudela udaletxearekin biltzeko eta proiektua egikaritze aldera pausuak emateko.

Hirian beharra dago horrelako natur eremu bat herritarren eskura jartzeko, zer esanik ez gaur egun bizi dugun pandemia egoera honetan! Natura behar dugu, aire librea behar dugu eta garrantzitsuena: jolaserako espazio aske eta aberatsak behar ditugu.

Bizi dezagun bizia, merezi dugu eta! BIZI BIZIA BERHEZI.

Donostian, 2021eko otsailaren 8an

Mila esker.

ALBISTEAK

Diru-sarrera gehiago izan arren, Eneko Goiak oraindik ere ez dio aurre egin nahi Donostiak duen etxebizitza-larrialdi egoerari

2021-02-17 12:47:00

Ricardo Burutaran: “Prezioak igotzen jarraitzen duen arren, 2021eko aurrekontuetan Udal Gobernuak 0 euro aurreikusten du babes publikoko etxebizitzak eraikitzeko”

Aparkalekuek eskatu duten “erreskatea” onartzea kaltetuagoak izan diren beste sektore batzuekiko bidegabekeria litzateke

2021-02-11 12:16:00

Berriz ere, baieztatzen dugu kudeaketa formula hau oso kaltegarria dela interes publikoentzat eta oso onuragarria pribatuentzat. Ezin da, irabaziak daudenean, enpresa pribatuen eskuetara zuzenean joatea eta, fakturazioa jaisten denean, Udalak ordaindu behar izatea, herritar guztion diruaren kontura. Hau da, kudeaketa eredu honetan, alde publikoak arrisku gehienak bere gain hartzen ditu.

Pisu turistikoen segurtasun juridikorik eza nabarmena da

2021-02-09 16:11:00

Eneko Goiak Auzitegi Gorenaren probidentziari buruz gaur egindako adierazpenen aurrean, EH Bilduk zera adierazi nahi du: