Donostia

Donostian bi egunez behin pisu turistiko bat irekitzea ahalbidetzen duen araudiarekin tematuta jarraitzen dute EAJk eta PSEk

Parte Zaharrean pisu turistikoak irekitzeko dagoen debekua Grosera eta Erdialde osora Easoraino zabaltzea proposatu du EH Bilduk

| 2020-02-26 12:53:00

Biharko udal batzarrean Plan Orokorraren aldaketaren hasierako onarpen berria eztabaidatuko da. Eneko Goiak pisu turistikoen ordenantzarekin egindako akats politiko berberak egin nahi ditu berriro. Eta kasu honetan erabakia are larriagoa da: orain denok araudiaren ondorio zehatzak ezagutzen ditugu.

  • ikusi dugu gero eta pisu turistiko gehiago daudela

  • ikusi dugu nola garestitzen ari diren alokairuaren prezioak

  • eta ikusi dugu nola donostiar asko euren auzoetatik kanporatuak izaten ari diren.

Plan Orokorra aldatzeko saiakera berri honek jasotzen duen berritasun nagusia Plan Orokorraren barruan pisu turistikoen ordenantza bera sartzea da. Baina benetan salagarria da pisu turistikoen ordenantzak hiriko bizitzan izan dituen ondorioei buruzko autokritikarik txikiena ere ez egitea:

  • Ez da autokritikarik egiten Donostian bi egunean behin etxebizitza turistiko berri bat irekitzea ahalbidetzen duen ordenantza bat ezartzeagatik (datua Nekane Arzallus zinegotzi delegatuak berak emandakoa da). Bi egunetik behin, donostiarrak bizitzeko etxebizitza bat gutxiago, alokairuko pisuen eskaintza murriztuz eta prezioak garestituz.

  • Gainera, aurreko araudiarekin legez kanpokoak izango ziren 900 etxebizitza turistiko baino gehiago legeztatu izanagatik ere ez da autokritikarik egiten.

  • Eta Eneko Goiak ere ez du inolako autokritikarik egiten Estatuko pisu turistikoen araudirik onena genuela esan eta esan ibili izanagatik. Baina hemen ezin dugu ahaztu EAEko Auzitegi Nagusiak Donostiako udal ordenantza bat bertan behera utzi duela eta ezin dela beste alde batera begiratu, Goiak egiten duen moduan.

EAEko Auzitegi Nagusiaren epaia udalera iritsi eta berehala Eneko Goia alkateak bai egin zuena izan zen pisu turistikoen jabeei lasaitasun mezu bat helaraztea. Argi dago zein zen ordenantza honen azken helburua eta zein sektore ekonomiko asetu nahi zuen.

Azken batean, ardurak asumitu beharrean, aurrera begira itsu-itsu jarraitzea erabaki du Eneko Goiak. EH Bilduren ustez, epaitegiek araudia bertan behera utzi ostean, aukera berri bat irekitzen zen etxebizitza turistikoen kudeaketa berriz pentsatzeko eta egindako akatsak zuzentzeko. Tamalez, Goiak aukera berri hau pasatzen utziko duela dirudi. Adabakiak jartzen jarraitu nahi dute EAJk eta PSEk. Eta horren ondorioz, pisu turistikoek ugaritzen jarraituko dute, alokairuaren prezioa garestitzen jarraituko du eta gero eta donostiar gehiago euren auzoetatik kanporatuak izango dira.

Hasiera berria, akatse politiko eta juridikoen ondorioa

Hirigintza-plangintzaren ikuspuntutik, lehenik eta behin, azpimarratu behar da HAPOren aldaketaren hasierako onarpen berri baten aurrean gaudela, 2019ko otsailaren 28an onartutakoa zuzentzera datorrena. Eta hasiera berri honek Udal Gobernuak egindako zenbait akats politiko eta juridikoen ondorioa dela esan beharra dago. Izan ere, Plan Orokorraren aldaketaren hasierara itzuli izanaren arrazoi nagusia erabilera turistikoko etxebizitzen ordenantzak jaso dituen zaplazteko juridikoen ondorioa da.

Eta ez hori bakarrik, Udal Gobernuak ere bazekien zer gerta zitekeen. EH Bilduk behin eta berriz adierazi zion ordenantza eztabaidatzen ari ginenean: ordenantza batek ezin du Plan Orokorraren aurka joan. Orduan, zergatik jarraitu zuten aurrera? Badirudi presa handia zutela hirian modu klandestinoan jarduten zuten ehunka pisu turistiko legeztatzeko. Sektore horren interes ekonomikoak izugarriak dira, eta, bistan denez, txapuza juridikoren bat egitea gutxienekoa zen.

Baina gogoratu behar da Plan Orokorraren aldaketa irteerara itzultzeak beste ondorio bat izango duela: bizitegi-eraikinetan hotelak irekitzea eragozten duen moratoria bukatzeko urtebete bakarrik geratuko da. Tramitazioarekin jarraitu izan balitz, ez dirudi denbora faltako zenik aldaketa behin betiko onartzeko. Orain, ordea, urtebete baino ez da geratuko osoko bilkuratik beste bi aldiz pasatzeko eta tramite administratibo guztiak betetzeko. Horrelako tramiteak eskatzen dituen denborak aski ezagunak dira udal honetan eta tramitazioa bukatu gabe epea agortuko dela oso eszenatoki errealista da. Beraz, 2021eko martxoaren 26ko data -moratoria bukatzen den eguna – hotel kate askoren agendetan dago jada.

Biharko osoko bilkurari begira, EH Bilduk 11 zuzenketa erregistratu ditu. Horien artean, pisu turistikoekin dugun arazoari aurre egiteko oso proposamen zehatza eta eraginkorra aurkeztuko dugu: Parte Zaharrean pisu turistikoak irekitzeko dagoen debekua Grosera eta Erdialde osora Easoraino zabaltzea proposatuko dugu. Gure ustez, eremu horietan martxan dauden gentrifikazio prozesuak geldiarazteko ezinbesteko neurri bat da. Izan ere, hamar urtetan Grosek 1.144 biztanle galdu ditu (% 6) eta Zentroak 639 (% 7).

Bestalde, zuzenketa bat aurkeztu dugu eraikinen lehen solairuetan jatetxe berriak ezartzea galarazteko.

Azkenik, Udal Gobernuak aldaketa hau egiteko aukeratu duen formulari dagokionez, pisu turistikoen ordenantzak orain arte izan dituen ondorioei buruzko inolako azterketarik ez dutela egin salatu nahi dugu. Hau da, ez dute aztertu ze eragina izan duen ordenantzak alokairuaren prezioan, biztanleen mugimenduan eta abar. Izan ere, gogoratu behar da Ordenantzak berak jasotzen zuela, bere azken xedapenean, Ordenantzaren eraginari buruzko ebaluazio bat egin behar dela. Beraz, egin nahi duten aldaketa hau ez dagoela behar bezain justifikatuta ondorioztatzen dugu. Ezin da horrelako aldaketa bat planteatu ordenantzaren bi urteko ibilbidearen azterketa minimorik egin gabe.

Zaintza sektorean pairatzen duten prekaritateari nola aurre egin aztertuko dute sei emakumek Donostian

Mahai ingurua antolatu dugu datorren asteartean, otsailaren 25ean, 18:30ean Okendo kultur etxean (Gros). Ezinbesteko funtzio soziala egin arren, profesional horiek erakundeen lehentasunetatik eta diskurtso ofizialetatik kanpo daude.

| 2020-02-21 13:18:00

Donostiak dituen 186.665 biztanleetatik %22k 65 urte baino gehiago ditu. Hori dela eta, urtero 4.000 donostiar baino gehiago mendekotasun sisteman sartzen ari dira eta, era berean, gero eta donostiar gehiagok dute zaintza premiaren bat.

Donostiako datu batzuk emateko, 2018an 2.352 lagunek jaso zuten etxez etxeko laguntza zerbitzua, 502 plaza eskatu ziren zahar-egoitzetan eta 198 eguneko zentroetan, eta 4.400 donostiarrek jaso zuten mendekotasunarekin lotutako prestazioren bat.

Horrek esan nahi du zaintzaren sektorea handituz doala urtetik urtera, eta gero eta profesional gehiagok egiten dutela lan bertan. Langile gehienak emakumeak dira eta behin eta berriz euren lan egoera prekarioa Donostiako kaleetan salatzen ari dira. Eta prekarietatea gehien pairatzen duten kolektiboetako bat etxeko langile migranteena da.

Horren guztiaren inguruan hausnartu eta eztabaidatuko dugu datorren asteartean, otsailaren 25ean, 18:30ean Okendo kultur etxean (Gros). Ezinbesteko funtzio soziala egin arren, profesional horiek erakundeen lehentasunetatik eta diskurtso ofizialetatik kanpo daude.

Hauek izango dira hizlariak:

  • Begoña Alonso. Zentro gerontologikoetako laguntzailea.

  • Pilar Larrañaga. Donostiako Etxez Etxeko Laguntza Zerbitzuko laguntzailea. LAB sindikatua.

  • Tatiana Bellorin eta Marling Castillo. SOS Arrazakeriako etxeko langileen taldeko bozeramailea.

  • Ana Sastre. Gipuzkoako egoitzetako laguntzailea eta Erresidentziak Borrokan elkarteko bozeramailea (ELA sindikatua)

  • Olaia Duarte. Gizarte langilea eta Donostiako EH Bilduko zinegotzia

EAJ-PSEren etxebizitza politikak ez du emaitzarik ematen, arazoak egunetik egunera okerrera egiten duen bitartean

Etxebizitzaren Behatokia atzerapen gehiagorik gabe sortzea eskatu du EH Bilduk, etxebizitzaren egoera monitorizatzeko eta irtenbide egokiak emateko

| 2020-02-20 12:11:00

Etxebizitzarena da Donostiako herritarrak gehien kezkatzen dituen arazoa. Ez da harritzekoa, donostiar asko euren auzoetatik "kanporatuak" izaten ari baitira. Kasu askotan, Astigarragara, Hernanira, Andoainera... edo gure inguruko beste udalerri batzuetara alde egin behar izan dute.

Egoera larri honi buruzko hainbat datu:

  • Alokairuko etxebizitzaren prezioak sekulako gorakada izan du azken urteotan Donostian, eta gaur egun hilean 1.200 euro ingurukoa da.
  • Alokairuko etxebizitza eskatzen ari diren donostiarren kopuruari buruz ezagutzen ditugun azken datuen arabera (Txomin-Eneako alokairuko babes ofizialeko etxebizitzen zerrendetan inskribatuta daudenak) 9.400 inguru dira. Aurten Donostian 162 babestutako etxebizitza baino ez dira eskainiko. Izan ere, Eusko Jaurlaritzak 2020rako Txomin-Enean eraiki behar zituen babestutako 146 etxebizitzak ere geldirik daude, eta obrak hasi gabe. Erritmo horretan 60 urte beharko lirateke egungo eskariari erantzuteko.
  • INEren arabera, Grosek 1.000 biztanle galdu ditu azken hamarkadan, eta Erdialdeak eta Parte Zaharrak %6 inguru. Donostiak %1 irabazi du epe berean.
  • Etxebizitza turistikoak: datu ofizialen arabera, aurreko legegintzaldiaren amaieran, 1200 pisu turistiko baino gehiago zeuden Donostian. Joan den astelehenean, Udal Batzordean, Hirigintza zinegotziak adierazi zuen legegintzaldi honetan dagoeneko 128 pisu turistiko ireki direla, bi egunean behin bat. Lau urteko proiekzio hipotetiko batek egingo bagenu, legegintzaldi honetan Donostiak 800 bizitzeko-etxebizitza baino gehiago galduko lituzke, turismora bideratzeko. Baina pisu turistikoak arautzen dituen araudia dagoen segurtasun juridikorik ezak legezko hutsunea sor dezake, eta pisu turistikoen gaineko kontrola are eta gehiago galdu.
  • Hotelak: Bizitzeko eraikinetan hotelak jartzeko moratoria 2021eko martxoaren 25ean amaituko da. Udal Gobernuak datorren astean onartuko duen HAPOren aldaketaren hasiera berriak urtebete baino gutxiagora murriztu du tramitazio guztia egiteko epea. Esperientzian oinarrituta, oso zaila da tramitazio osoa hain hilabete gutxietan bukatzea, eta, beraz, eszenatoki errealista da pentsatzea datorren urteko martxoaren 26an berriz ere posible izango dela Donostiako bizitzeko eraikinetan hotelak irekitzea.
  • Funts putreak: Azora Donostiara iritsi da eta 321 etxebizitza eskuratu ditu Grosen, Erdialdean eta Amaran. Beste aledtik, Blackstonek Antiguan beste 510 etxebizitza ditu. Denera, 831 familia bizi dira espekulazio basatiaren mehatxupean. Egoera honen aurrean, ez dira ulertzen Eneko Goiaren hitz antzuak: "Azorak konpromisoa hartu du kontratuek indarrean jarraitzen duten bitartean prezioa ez igotzeko". Hara! kontrakoa legez kanpokoa litzateke! Baina kontratuak bukatu ahala alokairuak garestitu egingo direla eta etxebizitza batzuk erabilera turistikorako erabiliko direla gauza jakina da. Udal Gobernuak konpromisoa hartu behar du kaltetutako pertsonei aholku emateko eta espekulatzaile profesional horien aurrean defendatzeko.
  • 3/2015 Legea, ekainaren 18koa, Etxebizitzarena, etxebizitza duin eta egoki bat legez izateko eskubide subjektiboa aitortzen du, eta auzitegietan eskatzeko ekintza publikoa ere ahalbidetuz. Tamalez, ia 5 urte geroago legea apenas ez da garatu. Adibide bat jartzearren, oraindik ezin da aplikatu Donostian dauden milaka etxe hutsak ateratzeko neurri oso egoki bat: bi urte hutsik daramatzan etxebizitza alokatzera ateratzera derrigortzeko neurria.

Datu horiek guztiak oso kezkagarriak dira, eta baieztatzen dute EAJ-PSEren etxebizitza politikak ez duela emaitzarik ematen, arazoak egunetik egunera okerrera egiten duen bitartean.

Gure ustez, etxebizitzari buruzko datuek monitorizazio iraunkorra behar dute, une oro Donostian etxebizitzaren arazoa zein egoeratan dagoen zehatz mehatz jakiteko eta une bakoitzean neurririk eraginkorrenak hartu ahal izateko. Hori dela eta, EH Bilduk behin eta berriz esan du beharrezkoa dela Donostian Etxebizitzaren Behatokia martxan jartzea. Eta gogoratu behar da 2018an hiriko udalbatzak aho batez onartu zuela. Hala ere, onarpen hartatik ia bi urte igaro dira, baina Eneko Goiaren gobernuak osoko bilkuraren mandatua bete gabe jarraitzen du. Datorren osteguneko saioan, atzerapenari buruzko Gobernuaren arrazoiak ezagutzeko aukera izango dugu, eta bide batez, hiriarentzat funtsezkoa den arazo hau konponbidean jartzeko zer egiteko asmoa duten jakiteko.

Behatokiak etxebizitzaren portaeraren jarraipen zuzena egin beharko luke, bai prezioaren bilakaerari dagokionez (modalitate guztietan, alokairua eta/edo erosketa), bai eskaintzari dagokionez. Eta baita ere, Udalak ezartzen dituen ekintzek merkatuan dituzten ondorioen eragina neurtuko luke.

Arte Ederren eraikinak duen etorkizun iluna dela-eta azalpenak eskatu dizkio EH Bilduk Eneko Goiari

Udal Gobernuak ofizialki oraindik baieztatu ez badu ere, Arte Ederren jabeak eraikinaren barne egiturazko zati bat bota ahal izateko "isiltasun positiboa" eskatu du. Arduragabeki edo kontzienteki, Eneko Goiaren gobernuak epeak pasatzen utzi ditu irtenbiderik aurkitu gabe, eta ziur da enpresak eraisteko baimena lortuko duela.

| 2020-02-19 14:32:00

Pasa den irailean, SADEk eta Udal Gobernuak eraisketaren luzapena hitzartu zuten, alkatearen hitzetan, irtenbide adostu bat negoziatu ahal izateko. EH Bilduk bere garaian jada esan zuen Eneko Goiaren Gobernuaren erabaki horrek Arte Ederren etorkizuna SADEren esku uztea zekarrela, udala esku-hartzeko gaitasunik gabe geratuko zelako. Izan ere, SADEri gehien interesatzen zitzaion unea iritsita, enpresak amaitutzat eman du luzapena, epeak aktibatuz eta "isiltasun positiboa" eskatuz.

Behin isiltasun positiboa eskatuta, Udal Gobernuak atzo publiko egin zuen eraisteko ukapena keinu antzu batean geratzen da. "Isiltasun positiboak", juridikoki, ezarritako epea igarotakoan Administrazioak eskatutako baimena ematen duela esan nahi du.

Izan ere, 2019ko irailaren 16ko Udal batzordean Ricardo Burutaranek gerta zitekeenaz abisatu zion Nekane Arzallus Hirigintza zinegotzi ordezkariari. EH Bilduko zinegotziaren galderei erantzunez, Arzallusek baieztatu zuen irailaren 13an SADErekin adostu zutela eraisketa etetea, udalak erantzuteko zuen legezko epea amaitzeko bi egun falta zirenean. Hau da, enpresak beretzat gordetzen zuen luzapena edozein unetan amaitutzat emateko eskumena – otsailaren 12an egin zuena, udal-erregistroaren bidez –, gero geratzen ziren bi eguneko epea pasatzen uzteko eta, horren ondoren, "Isiltasun positiboa" eskatzeko.

Negoziazio-estrategia txar baten ondorioz ala enpresarekin Udalak adostutakoaren ondorioz, nolanahi ere, emaitza berbera da: Arte Ederren etorkizuna SADEren esku dago.

Hauek horrela, Eneko Goiari azalpenak eskatuko dizkio EH Bilduk. Arte Ederren eraikina Donostiako ondare historikoaren lehen mailako ikur bat da eta guztiz beharrezkoa da kontserbatzea. Horregatik guztiagatik, EH Bilduk Eneko Goia alkatearen premiazko agerraldia eskatuko du, Donostiarron interesentzako kudeaketa negargarri honen nondik norakoak azal ditzan.

Azora funts putreak mehatxatutako 300 familia donostiarrak defendatzeko eskatu dio EH Bilduk Eneko Goiari

Reyes Carerre: "Funts putreak Donostiara iristea, jasaten dugun presio turistiko eta inmobiliarioarekin batera, gure hiriko bizikidetzaren aurkako eraso zuzen bat da"

| 2020-02-13 11:26:00

Berriki, Inmobiliaria Vascongada erosi du Azora enpresak. Jakina da Azora "funts putre" bat dela eta bere jarduera espekulatiboak dagoeneko ehunka familia kalean utzi dituela Madrilen eta Bartzelonan. Horrela, Inmobiliaria Vascongada erosita, Azora Donostiara iritsi da, eta horrekin batera, bere jomugan jarri ditu Groseko eta Amarako hainbat eraikinetan bizi diren 300 familia. Kaltetutako bizilagunek atzo prentsaurrekoan salatu zutenez, "etxegabetze isilak" gertatzeko arriskua benetakoa da; izan ere, eskuratzen dituen etxebizitzekin espekulatzea Azoraren ohiko praktika da , alokairuak nabarmen garestituz edo erabilera turistikora aldatuz.

Donostia bezalako hiri batean 300 etxebizitzarekin espekulatzea bizikidetzaren aurkako benetako eraso bat da, herritarren oinarrizko eskubideetako bati zuzenean eragiten baitio: etxebizitza bat izateko eskubideari eta gure auzoetan gure bizi proiektua garatzeko eskubideari, hain zuzen ere.

Izan ere, Donostian turismoaren eta higiezinen presioa jasanezina da dagoeneko herritar gehienentzat. Alokairuaren prezioek marka historikoak hausten dituzte hiletik hilera, salmenta-prezioak higiezinen burbuilaren mailan daude jada, eta eremu jakin batzuetan ere maximo historikoak gainditzen ari dira. Auzo kaltetuenak biztanleak galtzen ari dira (10 urtetan, 1.000 biztanle gutxiago Grosen) eta donostiar askok inguruko herrietara joan behar izaten dute bizitzera, hemen ezinezkoa delako ez alokatzea ezta erostea ere.

Baina Azora ez da Donostian operatzen hasi den lehen "funts putrea”. Benta Berriko 540 familiak "Damoklesen ezpata" bat dute buru gainean, Blackstone funtsak euren etxebizitzekin espekulatzeko asmoa baitu. Era berean, Donostiak jasaten duen hotel eta pisu turistikoen gorakadak ere eragin zuzena du bai etxebizitzaren prezioetan, bai hiriko biztanleen kanporatze prozesuan.

Mehatxu hauen guztien aurrean, Eneko Goia ez dela erantzuten ari salatu dugu EH Bildutik. Behin eta berriz eskatu diogu Eneko Goiari Donostiako herritarrak defendatzeko neurriak har ditzala, eremu desberdinetan. Izan ere, borondate politikoa izango balu, Eneko Goiak hotelak eta pisu turistikoak ugaritzearen aurkako neurriak har ditzake, etxe hutsak merkatura ateratzeko eta abar.

Eta, era berean, alkate jaunari eskatzen diogu mezu argia eta zalantzarik gabea bidaltzeko hotel-enpresei, pisu turistikoen jabeei eta, orain, baita funts putreei ere. Interes pribatuek interes komunaren gainetik pasatu nahi dutenean, Donostian egiten ari diren bezala, alkate batek aukera bakarra dauka: donostiarren alde jartzea.

Hala ere, herritarrak defendatu beharrean, Eneko Goiari entzun behar izan diogu, berriz ere aste honetan bertan, 1.200 pisu turistikoen jabeak nola lasaitzen zituen publikoki, EAEko Justizia Auzitegi Nagusiak ordenantza baliogabetzearen harira.

Gure aldetik, Azora funts putrearen iritsieraren aurrean, EH Bildutik adierazi nahi dugu, lehenik eta behin, oso zorrotzak izango garela udal gobernuarekin gai honetan. Neurri zehatzak hartu behar ditu Eneko Goiak eta, aldi berean, Donostiako 300 familien aldeko keinu publiko argi bat egin behar du.

Arlo politikoan, Eneko Goiari exijitzen diogu 300 familien interesen aldeko jarrera har dezala, eta funts putreak Donostian ez direla ongietorriak adieraztea. Alkateak mezu argia bidali behar die funts putreei: Donostiako eraikinak jendea bizitzeko dira, eta udalak eskubide hori defendatuko duela azken muturreraino.

Arlo instituzionalean, etxegabetzeen aurkako bitartekaritza-protokoloa, Donostian 2015eko irailetik indarrean dagoena, aplikatzen hasi behar da, baita ere, etxegabetze-modu berri honek eragindako kasuetan. Izan ere, funts putreak eta jabego handiak “etxegabetze isilak” sustatzen ari dira. Zentzu honetan, Goiak bitartekaritza lanak egin behar ditu Azoraren aurrean, familia bakar bat ere kalean gera ez dadin.

EH Bilduk bat egiten du kaltetuek eta Stop Desahucios-ek larunbaterako (12: 00etan Ijentea kalean) deitu duten elkarretaratzearekin.

Era berean, premiazko interpelazio bat erregistratuko dugu, Eneko Goiak asteleheneko udal batzordeetan donostiarroi azaltzeko zer egingo duen herritarrak babesteko funts putreen eraso hauen aurrean.

Funts putreak Donostiara iristea, jasaten dugun presio turistiko eta inmobiliarioarekin batera, gure hiriko bizikidetzaren aurkako eraso zuzen bat da. Guztioi eragiten digu eta ezin gara besoak gurutzatuta geratu.

ALBISTEAK

Ategorrietako sarraskiaren 90. urteurrena

2021-04-14 11:47:00

Ategorrietako sarraskiaren 90. urteurrena dela eta, bertan gertatutakoa oroitzeko eta egun hartan (1931ko maiatzaren 27a, Errepublika aldarrikatu berria) hildako 7 langileak errekonozitzeko proposamena aurkeztuko du Donostiako EH Bilduk.

EH Bildu Udal taldeak Groseko eragileen salaketa aztertuko du

2021-03-29 12:49:00

Joan den ostegunean, Groseko hainbat taldek salatu zuten Donostiako Udaleko idazkariak erabilera turistikoko etxebizitza bat duela Gros auzoan. Talde horiek salatzen zutenez, osoko bilkuretan hartutako erabakien legezkotasunaren bermatzailea denak, Idazkariak, erabilera turistikoko etxebizitzak lehen solairutik gora legeztatzeko aukera baliatu zuen jarduera ekonomiko hori ezartzeko.

EH Bilduk kontzentrazio bat egingo du Kontxan “PNV-PSE: Ez handitu zuloa” lemapean

2021-03-18 11:55:00

Kontzentrazioa martxoaren 28an izango da, 12:30ean.