Araba

EH Bildu Arabak klima-erronkari eta energia-trantsizioari aurre egiteko ibilbide-orri bat adostea eskaini die lurraldeko eragile politiko eta sozialei

Ibon San Saturnino: “Sistema neoliberalak porrotera eramaten gintuela esaten genuenean arrazoia genuen baina arrazoia izatea ez da nahikoa, alternatiba eraiki behar da, jendea entzun eta inplikatu behar da”.

| 2021-06-20 13:18:00

EH Bilduk herrialdeko gainerako eragile politiko, sindikal eta sozialei ibilbide-orri partekatua adostea eskaini die, klima-aldaketari eta energia-trantsizioari aurre egiteko. Akordio hori lortzeko urtebeteko epea ezarri du eta, bien bitartean, energia sortzeko azpiegitura handiak egiteko edozein proiektutarako edozein lizentzia geldiaraztea proposatu du. “Arabak merezi du, etorkizuneko belaunaldiek merezi dute”, esan du EH Bildu Arabako arduradun politikoak, Ibon San Saturnino Muruak, gaur Amurrion egin den Mahai Politiko berriaren aurkezpenean. Guztira, bederatzi gizonek eta zortzi emakumek osatzen dute EH Bilduren zuzendaritza berritua Araban.

 

“Gero eta ugariagoak dira hainbat enpresak irabazi azkarrak lortzeko garatu nahi dituzten proiektuak. Aurreikuspenik gabe eta plangintzarik gabe. Benetan ez dute ezer ikasi? Merkatua ez da autoerregulatzen. Instituzioek beren gain hartu behar dute beren betebeharra eta gehiengoaren onerako planifikatu behar dute. Estrategiak zehaztea, adostasunak lortzea eta planifikatzea. Hori egin behar da, Eta hori oso ondo ulertu dute azken hilabeteetan Arabako natura ondarea defendatzeko eta energia-trantsizio arrazoizko baten alde mobilizatu diren pertsona horiek guztiek. Lautadan, Mendialdean, Añanan edo Gorbeialdean parke eolikoen eta kontrolik gabe ugaritzen diren proiektu fotovoltaikoen kontra jaikitako pertsonak. Ziurrenik, gauzak ezin ziren Gobernuak egin duena baino okerrago egin”, gaineratu du.

 

San Saturninok “norabidea aldatzeko beharra” azpimarratu du eta Arabak prozesu horretan egin dezakeen ekarpena nabarmendu du. “EH Bildu bezalako proiektu bat dugu, azken hamar urteetan erantzukizun-maila altuenak bere gain hartzeko prestatzen aritu dena, eta, batez ere, lorpen handiak lortzeko aukera ematen duen errealitate soziala eta indar-korrelazioa ditugulako”, esan du. Ildo horretatik, Arabako gizarteak azken urte honetan erakutsi duen elkartasun eta erantzukizun maila txalotu du, eta kolektiboaren garrantzia nabarmendu du, eta askatasun pertsonalak eta kolektiboak elkarri lotuta daudelako nahitaez. “Ez ditzagun ahaztu balio horiek etorkizun oparoaren oinarriak direlako”, esan du San Saturninok.

 

Bestalde, EH Bilduren Arabako arduradun politikoak nabarmendu du EAJren kudeaketa onaren mitoa erori egin dela, eta azpimarratu du EAJ-PSE koalizioak paralisi politiko batera eraman duela Araba. “Duela bi urte, ohartarazi genuen EAJren eta PSEren arteko koalizioak (NI-NI koalizioak: ez subiranistak, ez ezkerrekoak) blokeo egoera batera eraman zuela herrialdea. Legealdiaren erdia betetzen den honetan, hausnarketa horretan bete-betean asmatzen dugula esan dezakegu. Ez dago proiekturik, ez dago helbiderik. NI-NI koalizioa kudeaketa hutsean aritzen da (norabiderik gabeko kudeaketa txarra)”, nabarmendu du.

 

Egoera horren aurrean, honako hau defendatu du: “ezkerreko burujabetze-proiektuek bere maila erakutsi behar dute, eta, horretarako, berme-proiektu kolektibo bat eskaini behar dugu, jendeari segurtasuna emango diona, ilusioa piztuko duena eta gizarte-justiziaren printzipioen gainean eraikitako berdintasunezko gizartea eraikitzeari atxikitzea sustatuko duena, naturarekin eta planetarekin harmonia-harremana berreskuratuko duena. Sistema neoliberalak amildegira eramaten gintuela esaten genuenean genuen arrazoia. Arrazoi dugu esaten dugunean ordena berri bat berdintasunean, justizia sozialean eta ingurumenarekiko errespetuan oinarrituta soilik eraiki daitekeela. Baina arrazoiarekin ez da nahikoa, alternatiba eraiki behar da, jendea entzun eta inplikatu behar da”.

 

"Orain altxatzea tokatzen da "

 

Bestalde, EAEko Legebiltzarreko bozeramailea Maddalen Iriartek orain “heri gisa” altxatzeko unea dela azpimarratu du. Zentzu horretan, Next Generation Europako Funtsek ekarriko dituzten milioiak aipatu ditu. “Ezin ditugu errepikatu iraganeko akatsak. Norabidea zuzendu behar da. Aprobetxa dezagun aukera hau herri hau ingurumenaren zaintzaren eta babesaren, pertsonen zaintzaren eta zerbitzu publikoen hobekuntzaren norabidean kokatzeko. Aprobetxa dezagun aukera hau euskal herritarrentzako bizi-baldintza duinak bermatzeko”, azaldu du Iriartek.

 

Era berean, ohartarazi du oinarrizko eskubideetan eman daitekeen atzera egitea. “Datozen hilabeteetan lan erreformaz, pentsio sistemaz eta fiskalitateaz hitz egingo dute. Herrialde honetan gehiengo oso zabal batek defendatzen du gai horietako batean ere atzera ez egitea. EH Bilduk akordioa lortu zuen Madrilgo Gobernuarekin lan erreformarako eta euskal langileek pairatzen duten prekarietatearekin amaitzeko. Batu ditzagun gure indarrak herri gisa, euskal gizartearen gehiengoak uste duena elkarrekin defendatzeko. Aprobetxa dezagun aukera hau guztion artean Euskal Herri hobea, demokratikoagoa eta berdintasunean oinarritutakoa eraikitzeko” gaineratu du.

 

Arabako Mahai Politikoaren osaera.

 

Arabako arduradun politikoarekin batera, hauek osatzen dute Mahai Politikoa: Koordinazio Taldea, zortzi eskualdeetako ordezkariak, Arabako Batzar Nagusietako eta Gasteizko Udal Taldeko EH Bilduko bozeramaileak eta EH Bildu osatzen duten hiru alderdietako ordezkariak. Koordinazio Taldea lau pertsonak osatzen dute: Xabi Goikuria Oiarbide, Politika Instituzionaleko arduraduna; Ruth Ibisate Diez-Caballero, Udalgintza arduraduna; Jon Ligüerzana Ajuriagerra, Antolaketako arduraduna; eta Rebeka Mtz. Compañón Remírez, komunikazio-arduraduna. Era berean, Endika Saez de Adana Gasteizko arduradun politikoa da, eta, harekin batera, Arabako eskualdeetako ordezkariak daude:  Irune Iturbe (Aiaraldea), Itxaso Etxebarria (Gorbeialdea), Eva López de Arroyabe (Arabako Lautada), Oier Martínez de Santos (Añana), Ruth Ibisate (Arabako Mendialdea) eta Pablo Ortiz de Latierro (Trebiñu) eta Esti Besa (Arabar Errioxa).

 

 

Horiekin batera, Arabako Mahai Politikoan Kike Fdez de Pinedo Arabako Batzar Nagusietako bozeramaileak eta Felix González Gasteizko Udal Taldeko bozeramaileak parte hartzen dute. Azkenik, Ainhize Solaun, Iratxe Lopez de Aberasturi eta Josu Estarrona daude Sortu, EA eta Alternatibaren izenean, hurrenez hurren.

EH Bildu Arabak bere Mahai Politikoa osatzeko prozesua amaitu du

Gasteizko arduradun politikoa hautatu ondoren, bost emakumek eta bi gizonek Arabako zazpi eskualdetako bilkideen %96ko babesa jaso dute.

| 2021-06-19 12:23:00

EH Bildu Arabak osatu du datozen lau urteetan lurraldea zuzenduko duen Mahai Politikoa eratzeko prozesua. Gasteizko arduradun politikoa hautatu ondoren, gaur amaitu da Mahai Politikoan eskualdeko ordezkariei botoa emateko epea. Guztira, bost emakumek eta bi gizonek jaso dute bilkideen %96ko babesa. Horrela, Endika Saez de Adanarekin batera hauek izango dira eskualdeetako ordezkariak: Irune Iturbe (Aiaraldea), Itxaso Etxebarria (Gorbeialdea), Eva Lopez de Arroyabe (Arabako Lautada), Oier Martinez de Santos (Añana), Ruth Ibisate (Arabako  Mendialdea), Pablo Ortiz de Latierro (Trebiñu), Esti Besa (Arabako Errioxa)

 

Arabako Mahai Politikoa aurkeztuko da bihar, 12:00etan, Amurrioko San Anton plazan egingo den ekitaldian.Hasiera batean Ibon San Saturnino hautatu zen Arabako arduradun politikoa izateko. Ondoren Koordinazio Taldea berretsi zen eta lau pertsonek osatzen dute talde hori: Xabi Goikuria Oiarbide, Politika Instituzionaleko arduraduna; Ruth Ibisate Diez-Caballero, Udalgintzako arduraduna; Jon Ligüerzana Ajuriagerra, Antolakuntzako arduraduna; eta Rebeka Mtz, Compañón Remírez, Komunikazioko arduraduna.

 

Horiekin batera, Arabako Mahai Politikoan parte hartzen dute Arabako Batzar Nagusietako bozeramailea Kike Fdez de Pinedok eta Gasteizko Udal Taldeko bozeramailea Felix Gonzalezek. Bertan ere EH Bildu osatzen duten alderdi politiko bakoitzeko ordezkariek  (Sortu, Eusko Alkartasuna eta Alternatiba) parte hartzen dute.

 

EH Bilduk begi onez ikusten du Osakidetzak Laudion osasun-zentro berri bat eraikitzeko hartu duen erabakia

Eskualdeko herritarrei arreta publikoa, integrala eta kalitatezkoa bermatzeko lanean jarraituko duela ohartarazi du.

| 2021-06-18 13:13:00

EH Bildu Arabaren ustez, Osasun Sailak Laudion osasun-zentro berri bat eraikitzeko erabakia norabide onean doa, Airaldea eskualdeko herritarrei osasun-arreta publikoa, integrala eta kalitatezkoa bermatzeko. Hain zuzen, EH Bilduk duela lau urte proposatu zuen eskualdeko ospitale bat sortzea. EH Bilduren proposamenaren arabera, zentro horrek zerbitzu hauek izan behar ditu: gaixo kronikoentzako gune bat, 24 orduko larrialdi-zerbitzua, larrialdi pediatrikoak barne, eta espezialitate ohikoenak, hala nola traumatologia, ginekologia eta barne-medikuntza. Osakidetzak ezarritako irizpideen arabera, 40.000 biztanle ingururekin, Aiaraldeak ezaugarri horietako oinarrizko zerbitzua izan beharko luke, Galdakaora joan beharrean, gaur egun bezala.

 

Atzo aurkeztu zen eskualdean osasun zentro berri bat sortzeko proiektuak 2.000 metro karratu izango ditu eta 11 milioi euroko inbertsioa. Zein zerbitzu eskainiko dituen zehaztu ez den arren, osasun mentalaren arreta barne hartuko dela aurreratu da, baita orain eskaintzen ez diren etxez etxeko ospitale unitate bat edota erradiologia zerbitzuak ere. Badirudi erabat baztertu dela ohiko ospitalizazioa. Horregatik, arreta integrala bermatzeko lanean jarraituko duela aurreratu du EH Bilduk.

 

Ildo horretatik, Next Generation Europako funtsen bidez finantzatu beharreko proiektuen esparruan, EH Bilduk 31 milioi euroko inbertsioak egiteko proposamena egin zuen Airaldea eskualderako. Inbertsio horien artean, eskualdeko ospitalea eraikitzeko 10 milioi erabiltzea proposatu zen. Testuinguru horretan, EH Bilduren ustez, azterketa sakona egin behar da, egungo osasun-ibilbidearen azterketatik abiatuta eta herritarren parte-hartzearekin, zentro horrek hartu beharreko zerbitzuak zehazteko.

 

 

 

 

 

EH Bilduk gogorarazi du abiadura handiko linea “ez dela beharrezkoa” egungo trenbidea modernizatzea errentagarriagoa dela eta adostasun sozial handiagoa duela.

Garraio-ministroak Burgos eta Gasteiz arteko AHTak ingurumen-inpaktuaren ebaluazioa aldekoa dela iragarri ostean, EH Bilduren ustez, oraindik ere “zentzugabekeria” hori bidera daiteke.

| 2021-06-17 13:34:00

Garraio-ministroak Burgos eta Gasteiz arteko Abiadura Handiko Trenaren lineak ingurumen-inpaktuaren aldeko ebaluazioa duela jakinarazi ondoren, EH Bilduk azpimarratu du azpiegitura hori ez dela beharrezkoa. Adierazpen hori oraindik ez da argitaratu BOE-(e)n eta informazio-azterketa behin betiko onartzea ahalbideratuko du eta, hortik aurrera, proiektua idazten has daitezke.

 

Egoera horren aurrean, EH Bilduren ustez, badaude alternatiba ekonomikoagoak, errentagarritasun sozial handiagoa dutenak, ingurumena gehiago errespetatzen dutenak eta adostasun sozial handiagoa dutenak. Hori dela eta, “zentzugabekeria” hori birbideratzeko denbora dagoela azpimarratu du, eta egungo trenbide-korridorea modernizatzea luzamendurik gabe defendatu du. Egungo trenbidea modernizatzeak zerbitzua emango lieke korridoreko udalerriei, eta bidaiariak nahiz merkantziak berme osoz mugituko lituzke.

 

Alde horretatik, EH Bilduren ustez, gero eta ahots gehiagok egiten dute alternatiba errentagarriago horren alde, bai sozialki, bai ekonomikoki. Gizarte-mugimenduei eta korridoreko udalerriei trenbide sindikatuak gehitu zaizkie berriki. Pasa den maiatzean, Renfen eta Adifen ordezkaritza duten sindikatuek eta Nafarroa eta Arabako trenaren aldeko plataformek akordio bat erregistratu zuten ofizialki Nafarroako Gobernuaren eta Gobernuak Araban duen Ordezkaritzaren aurrean, trenbideko garraioaren alde, funtsean bi herrialdeetako sarea egokitu eta hobetzeko asmoz.

 

EH Bilduk gogorarazi duenez, egungo linea modernizatzeak hirugarren hari bat sartuta, bidearen ahalmena handitzea, abiadura handitzea, merkantziak garraiatzea eta aurrekontuan ez ezik, epeetan ere aurreztea ahalbidetzen du, AHT iristeko kontuan hartzen diren epe askoz laburragoan azpiegitura edukitzeko aukera emango bailuke. Hori guztia, gainera, ingurumena errespetatuz.

EH Bilduk Araba Zero Karbono aurkeztu du, 2050ean karbonoz neutroa den lurralde bat lortzeko plana

Tarteko agertoki batean, 2030erako energia berriztagarriaren ekoizpena bider bost handitzea proposatu du, kontsumo gordinaren %35 energia-mota horretatik etor dadin, eta kontsumoa %30 murriztea data horretarako.

| 2021-06-16 11:54:00

EH Bilduk Araba Zero Karbono plana aurkeztuko du gaur, 2050erako karbonoz neutroa den lurralde bat lortzeko helburua duen plana. Ordurako, %40 murriztu beharko da kontsumoa, eta %95 energia berriztagarrietatik etorri beharko da. Horrek esan nahi du gaur egungo ekoizpen berriztagarria bider hamar handituko dela. Gaur egun 1.000 GWh/urte-koa da, hau da, ekoizpen osoaren %7,5. Baina hori baino lehen, EH Bilduk tarteko agertoki bat planteatu du, 2030ean, non energia-kontsumo gordinaren %35 berriztagarria izan beharko da, eta aldi berean %30 murriztu beharko da haren kontsumoa. Kasu horretan, ekoizpen berriztagarria bider bost handitu behar da. Horren ondorioz, 2030erako 2.300 milioi euroko inbertsioa egingo da energia fotovoltaikoko 2.250 GW/h eta energia eolikoko beste 1.000 GW/h ekoizteko.

 

Mikel Oterok, Kike Fdez de Pinedok eta Amancay Villalbak, EH Bilduren ordezkariak Eusko Legebiltzarrean, Arabako Batzar Nagusietan eta Gasteizko Udalean plan honen xehetasunak azaldu dituzte. Villalbak zehaztu duenez, “behingoagatik ekin behar diogu klima aldaketaren kontrako borrokari”. Hala, EH Bilduren ustez, prozesu horrek lau oinarri izan behar ditu: energia-subiranotasunaren eredurantz aurrera egitea, kontrol publikoa eta demokratiko energetikoa bermatzea, natura ondarea eta biodibertsitatea zaintzea, eta prozesuak eta estrategiak ahalik eta adostasun handiena izatea.

 

Eraldaketa horrek arriskuak ditu, eta gure lurraldea enpresentzako eta inbertsio-funtsetarako “erakargarria” izan daiteke. Zoritxarrez, badirudi herrialdeko erakunde nagusiek Araba “aukera lurralde” gisa hartu dute. Bide horretan iragartzen zaizkigun lehen urratsetan, badirudi egungo gobernuek, Arabako lurraldea proiektu berriak ezartzeko orri zuritzat hartzen dutela, estrategiarik eta kontrolik gabe.  Horregatik, erakunde publikoek aginteak hartu behar dituzte planifikazio irmoarekin, estrategia eraginkorrarekin eta kudeaketa demokratiko, garden eta kolaboratiboarekin, interes publikoa eta errentagarritasun soziala lehenesten dituena”, azpimarratu du Villalbak.

 

 

Mikel Oterok azaldu duenez, azken 30 urteetan etengabe hazi da energia-kontsumoa, eta kontsumitzen den energiaren %7,51 baino ez da jatorri berriztagarrikoa. Nabarmentzekoa da, gainera, kanpoko energia-mendekotasun “izugarria” dugula. “Horregatik, asmo handiko helburuak jarri ditugu, 2030erako kontsumoa %25 murriztea, energia-aurrezkiaren eta -eraginkortasunaren bidez lortu beharreko murrizketa lortzea eta, aldi berean, energia berriztagarriak hedatzea helburu dutenak. Helburu horiek Europarekin lotuko gaituzte, Europa mailan jarriko gaituzte eta, 2030ean esan dezakegu berotegi-gasen emisioa %55 jaitsiko dela 1990eko datuekin alderatuta, urte hori hartzen baita erreferentzia gisa”, zehaztu du Oterok.

 

Horregatik, Araba Zero Kontsumitzen denean bi helburu planteatzen dira: batetik, energia-kontsumoa murriztea eta energia-eraginkortasunean aurrera egitea eta, bestetik, energia berriztagarria sortzeko neurriak ezartzea, ingurune naturala eta biodibertsitatea errespetatuz. Hala, EH Bilduren esanetan, babes- edo paisaia-eremu gisa katalogatutako naturguneak edo mendiak eta babestutako flora edo fauna ukitzen dutenak baztertzeko eremu hartu behar dira.

 

Energia fotovoltaikoari dagokionez, EH Bilduren helburua da plaka fotovoltaikoak jartzea lurraldean dauden estalkien %50ean, energia-komunitateen, kooperatiben eta bestelako lankidetza-formulen bidez. Horrekin batera, instalazio txiki eta ertainak planteatzen dira, guztira 1.500 GWh/urteko potentzia instalatua lortu arte. Bestalde, Ekian eta Ekienearekin batera, 350 hektareako lurzorua okupatzea eskatzen duten 320 MW gehiago instalatzearen alde dago EH Bildu. Eguzki-baratze horietarako, antropizatutako eta erabiltzen ez diren eremuak aukeratu dira, hala nola edukiera handiko errepide-sarea, Noryeste-ko baltsa, Arraia-Maeztuko Laminoriako harrobian erabiltzen ez diren eremuak edo Lagraneko golf-zelai abandonatua.

 

“Energia-sorkuntza banatuak, bereziki banatutako energia fotovoltaikoak, izan behar du hurrengo hamarkadetako apustu publiko nagusia. Ez bakarrik antropizatuta dauden espazioak energia sortzeko errentagarri bihurtzean duen eraginagatik, baita energia-sorkuntzan eta -kontsumoan demokratizatzeko bidean dakarren paradigma-aldaketagatik eta larrialdi klimatikoari aurre egiteko kontzientzia eta inplikazio kolektiboan duen eraginagatik ere. Aurrekaririk ez duen lankidetza publiko-komunitaria. Helburu horiek lortzeko, ezinbestekoa izango da komunikazio, lege, administrazio eta finantza-ekintzak konbinatzea (batez ere plangintza, hirigintza eta zerga-arloetan), aurre egin behar diogun erronka kolektiboaren dimentsioaren gizarte-barneratzea sustatzeko, eta herritarren ekimena bultzatzeko energia sortzeko instalazioen alde egiteko”, azaldu du Kike Fdez de Pinedok.

 

Energia eolikoari dagokionez, EH Bilduren proposamena da Badaiako eta Elgea-Urkilako parke eolikoak indartzea, -repowering- ekoizpena ia hirukoizteko eta urtean 300 GWh ekoiztetik 800 GWh ekoiztera pasatzeko. Gainera, 80 MW gehiago instalatu behar dira “adostasun soziala eta politikoa” sortzen duten kokalekuetan. Ekoizpen eolikoa osatzeko, energia minieolikoaren aldeko apustua egin da, sorkuntza fotovoltaiko banatuaren osagarri gisa, eta, hala, gaueko aldizkakotasunari erantzunez. Proiektu horien aldeko apustu eraginkorrari esker, urtean 1.750 GWh ekoitziko dira 2030ean.

 

 

Proposamen horiei beste hauek gehitu behar zaizkie: hidroelektrikoa, biomasaren aprobetxamendua, geotermia eta udalerriz udalerri garatu behar diren industria-prozesuetatik eratorritako energiaren berreskuratzea, tokiko energia-planen bidez.

 

Eta, jakina, energia-eraginkortasunaren arloan ere asmo handiko helburuak proposatzen ditu Araba Zero Kabornok. Kapitulu honetan, arreta berezia jartzen da garraioan, industrian eta eraikuntzetan. Garraioari dagokionez, EH Bilduren proposamena da egungo trenbide-korridoreak indartzea eta garraio publikoa elektrifikatzeko bidean aurrera egitea. Industria-arloan, batez ere bero gisa galtzen duen %40 berreskuratzeko prozesuak eta industria-lurzorua energia berriztagarrien sorkuntzarako erabiltzeko prozesuak. Azkenik, eraikuntzei dagokienez, asmo handiko plan baten aldeko apustua egin da, zaharberritzeko, energia berriztagarriak sortzeko eta eraikin berriak egiteko irizpideak parametro bioklimatikoen eta energia autosufizientziaren arabera berrikusteko.